مشکل زرد شدن فرش و راهکار آن

قالی همچون تابلویی از نخ و رنگ می‌باشد که بافنده آن را با ذوق و دقت آفریده است. اما همین اثر هنری، در برابر شوینده‌های ناآشنا بسیار آسیب‌پذیر است. هر فرش با توجه به نوع الیافش، نیاز به نگهداری و شستشوی مخصوص دارد؛ چیزی که بسیاری از ما از آن غافلیم.

آیا تا به حال از خود پرسیده‌اید الیاف فرش خانه‌تان از چیست؟ آیا می‌دانید هر ماده شوینده‌ای برای آن مناسب نیست؟ استفاده از شوینده‌های حاوی سفیدکننده، شاید در ظاهر لکه‌ها را پاک کند، اما در واقع به جان الیاف می‌افتد و آن را از درون می‌سوزاند. همین‌جاست که راز تغییر رنگ‌ها فاش می‌شود؛ رنگ‌هایی که به‌جای روشنی، به زردی می‌گرایند و زیبایی قالی را زیر سؤال می‌برند.

در واقع، مهم‌ترین علت زرد شدن فرش همین بی‌توجهی به نوع شوینده می‌باشد. هر شوینده‌ای با فرمول شیمیایی خاص خود، می‌تواند تعادل رنگ و بافت را بر هم بزند. زمانی‌که این مواد قوی با الیاف طبیعی مانند پشم یا ابریشم تماس پیدا می‌کنند، ساختار آن‌ها تخریب می‌شود و رنگ اصلی نخ، تغییر می‌یابد. قالیشویی‌های حرفه‌ای دقیقاً می‌دانند که برای هر نوع الیاف، چه ماده‌ای و با چه غلظتی مناسب می‌باشد. اما وقتی کار شستشوی فرش به روش‌های خانگی یا غیرحرفه‌ای انجام می‌شود، نتیجه چیزی جز زردی و کدری درخشش قالی نیست؛ زردی‌ای که گاه بازگشت‌ناپذیر است.

شوینده‌های قوی تنها عامل خطر نیستند؛ گاهی حتی استفاده‌ی بیش از اندازه از مواد شوینده‌ی مرغوب نیز می‌تواند دردسرساز باشد. تصور غلط بسیاری از مردم این است که هرچه مقدار شوینده بیش‌تر باشد، تمیزی نیز بیش‌تر می‌شود، در حالی‌که این افراط به‌جای پاکی، لایه‌ای از مواد شیمیایی را در عمق بافت باقی می‌گذارد.

همین رسوبات در هنگام خشک شدن، به شکل زردی در بافت نمایان می‌شوند و حس تمیزی قالی را از بین می‌برند. در فرش‌هایی با تراکم بالا، خروج کامل مواد شوینده از میان الیاف دشوارتر است و این موضوع به مرور زمان رنگ طبیعی فرش را دگرگون می‌کند.

از سوی دیگر، زرد شدن فرش ممکن است در اثر واکنش میان شوینده و جنس خاص نخ خاب اتفاق بیفتد. برای مثال، فرش‌های پلی‌استری نسبت به مواد قلیایی حساس‌ترند و اگر شستشو با دمای بالا یا شوینده‌ی قوی انجام شود، سطح الیاف کدر و مایل به زرد خواهد شد. در مقابل، فرش‌های اکریلیک نیز در برابر سفیدکننده‌های اسیدی مقاومت کمی دارند و به‌سرعت رنگ خود را از دست می‌دهند. قالیشویان خبره دقیقاً به همین دلیل آموزش می‌بینند تا متناسب با جنس فرش، نوع شوینده و زمان شستشو را تنظیم کنند.

فرش همانند پوست ظریفی است که به مراقبت اصولی نیاز دارد. نرمی و درخشش آن، حاصل ترکیب درست شوینده، میزان مناسب مواد و آبکشی دقیق است. اگر روزی دیدید که فرش روشن خانه‌تان پس از شستشو رنگی زرد به خود گرفته، بدانید که این زردی حاصل غفلت از جزئیاتی است که شاید در نگاه اول بی‌اهمیت به‌نظر برسند؛ جزئیاتی که می‌توانند بین درخشش و کدری، تفاوتی به اندازه‌ی زیبایی یک خانه بسازند.